काठमाडौं । गत आर्थिक वर्ष २०८०/८१ मा सेयर बजारबाट हुने सरकारको आम्दानी झण्डै दोब्बरले बढेको छ । गत वर्ष नेप्से परिसूचकसँगै कारोबार रकम पनि बढ्दा सेयर बजारबाट प्राप्त हुने पूँजीगत लाभकर ८५.१८ प्रतिशतले बढेको हो ।
सीडीएस एण्ड क्लियरिङका अनुसार गत आव २०८०/८१ मा सरकारले सेयर कारोबारबापत कुल ५ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ पूँजीगत लाभकर पाएको छ । यो अघिल्लो आवको तुलनामा २ अर्ब ५३ करोड रुपैयाँ धेरै हो । आव २०७९/८० मा सरकाले सेयर बजारबाट २ अर्ब ९७ करोड रुपैयाँ पूँजीगत लाभकर पाएको थियो ।
गत वर्ष नेप्से समग्रमा १४३ अंकले बढेको थियो । यद्यपि, असारको अन्तिम दुई सातामा मात्रै २०० अंकले बढेको थियो । सेयर बजार बढ्दा लगानीकर्ता मात्रै होइन सरकारलाई पनि फाइदा भएको हो । लगानीकर्ताले कमाउने नाफा बढेसँगै सरकारले पाउने राजश्व पनि बढेको हो ।
गत वर्ष नेप्से न्यूनतम १८३८ बिन्दुसम्म झरेको थियो । सो बेला सेयर किनेका लगानीकर्ताले नेप्से २२०० माथिको बिन्दुमा बेच्दा नाफा कमाएको देखिन्छ । लगानीकर्ताको नाफा बढ्दा सरकारलाई पनि फाइदा पुगेको हो ।
लगानीकर्ता तथा धितोपत्र व्यवसायीहरूले सेयर कारोबारमा पूँजीगत लाभकर, लाभांश, आयकर र अग्रिम कर कट्टी बापत सरकारलाई कर तिर्नु पर्दछ ।
हाल संस्थागत लगानीकर्ताले १० प्रतिशत र व्यक्तिगत लगानीकर्ताले १ वर्षभन्दा कममा बेचे ७.५ प्रतिशत र सोभन्दा बढी अवधिमा बेचेमा ५ प्रतिशत पूँजीगत लाभ कर तिर्नुपर्ने व्यवस्था छ ।
सरकारले यसअघि आर्थिक वर्ष २०७७/७८ मा सेयर बजारबाट सर्वाधिक १४ अर्ब ६ करोड रुपैयाँ पूँजीगत लाभकर उठाएको थियो ।
गत असार १७ गते नेपाली काँग्रेस र नेकपा एमाले मिलेर सरकार बनाउने सहमति गरेका थिए । त्यस यता नेप्से परिसूचक लगातार बढिरहेको छ । असारको अन्तिम दुई सातामा मात्रै नेप्से झण्डै २०० अंकले बढेको थियो भने झण्डै आधा खर्बको सेयर किनबेच भएको थियो ।
२०७८ भदौमा कीर्तिमानी ३१९८ बिन्दुबाट झरेको नेप्से त्यसयता बियरिस ट्रेन्डमा रहेको थियो । झण्डै ३ वर्षको वियरिस ट्रेन्डपछि अहिले नेप्सेले लय समात्ने संकेत देखिएको छ । घट्दो ब्याजदर, अधिक तरलताका साथै राजनीतिक स्थिरताले नेप्से बढ्ने लगानीकर्ताको अपेक्षा छ ।
अहिले अर्थमन्त्री विष्णुप्रसाद पौडेल छन् । उनको नेपाल राष्ट्र बैंकका गभर्नर महाप्रसाद अधिकारीसँग ट्युनिङ मिल्ने भएकाले चालु आवको मौद्रिक नीति खुकुलो आउने चर्चा भइरहेको छ ।
