काठमाडौं । सर्वोत्तम सिमेन्टले खानी तथा आयोजना प्रभावित क्षेत्रका स्थानीयलाई जारी गरेको ७३ प्रतिशत प्राथमिक साधरण सेयर (आइपीओ) बिक्री हुन नसकेको पाइएको छ ।
कम्पनीले पुस २५ देखि माघ १० गतेसम्म उद्योग तथा खानी उत्खनन् प्रभावित क्षेत्र नवलपरासी र पाल्पाका स्थानीयका लागि प्रतिकित्ता ३६०.९० रुपैयाँ दरले कुल ९ लाख ३० हजार कित्ता सेयर बिक्रीमा ल्याएको थियो । सो अवधिमा सेयर नबिकेपछि माघ २५ गतेसम्म म्याद थपिएको थियो । थपिएको समयमा पनि करिब २७ प्रतिशत मात्रै सेयर बिकेको हो ।
कम्पनीको सेयर बिक्री प्रबन्धक ग्लोबल आइएमई क्यापिटलले बुधबार स्थानीयलाई जारी गरेका आइपीओ बाँडफाँट गरेको छ । क्यापिटलका अनुसार कम्पनीको कुल ९ लाख ३० हजार कित्तामध्ये २ लाख ४८ हजार ५०३ कित्ता सेयर मात्रै बिक्री भएको छ । यो कुल आइपीओको २६.७२ प्रतिशत मात्रै हो । १ हजार २२४ जना स्थानीयले ५० कित्ताका दरले सेयर पाएको क्यापिटलले जनाएको छ ।
कम्पनीको ७३.२८ प्रतिशत अर्थात् ६ लाख ८१ हजार ४९७ कित्ता सेयर बिक्री हुन सकेन । यद्यपि, कम्पनीले वैदेशिक रोजगारीमा गएका नेपालीका लागि जारी गरेको २ लाख ६७ हजार कित्ता सेयर भने सबै बिकेको थियो ।
यसअघि घोराही र सोनापुर सिमेन्ट पनि स्थानीयलाई जारी गरेको आइपीओ सबै बिक्री भएको थिएन । घोराहीको आइपीओ त म्युचुअल फण्डले समेत किनेका थिएनन् ।
आखिर किन बिकेन त आइपीओ ?
कम्पनीको सेयर नबिक्नुको मुख्य ३ कारण देखिएका छन् । सेयर मूल्य महँगो भन्दै स्थानीयले बहिष्कार गर्नु, कम्पनीले सार्वजनिक गरेको वित्तीय विवरणमा आशंक हुनु र लगानीकर्तासँग पैसा नहुँदा सेयर बिक्न नसकेको सेयर बजारका जानकार बताउँछन् ।
स्थानीयले अंकित मूल्य १०० रुपैयाँमा सेयर दिनुपर्ने माग गरेका थिए । तर, उद्योगले प्रिमियम मूल्यमै सेयर बिक्रीमा ल्याएपछि स्थानीयले महँगो भन्दै कम्पनीको आइपीओ बहिष्कार गरेकाले सबै सेयर बिक्री हुन नसकेको हो ।
स्थानीयले सर्वोत्तमको सेयर मूल्य महँगो भएको भन्दै आइपीओ प्रक्रिया नै रोक्न माग गर्दै स्थानीले नेपाल धितोपत्र बोर्ड र अर्थ मन्त्रालयमा समेत आवेदन दिएका थिए ।
त्यस्तै, यसअघि प्रिमियममा आइपीओ जारी गरेका घोराही र सोनापुरले पनि आइपीओ जारी गर्नु अघि र हालै प्रकाशित गरेको वित्तीय विवरणमा ‘आकाश-पताल’को फरक देखिएको छ । त्यस्तै, सर्वोत्तमले पनि सेयर बिकाउन बढाइचढाइ विवरण सार्वजनिक गरेको स्थानीयले आशंका गरेका छन् । त्यसैले सेयर किन्न चासो देखाएनन् ।
त्यसैगरी, सर्वोत्तमले नेपालकै पहिलोपटक बुकबिल्डिङ विधिबाट आइपीओ जारी गरेको हो । बुक बिल्डिङ विधिबाट जारी भएको आइपीओमा कम्तीमा ५० कित्ताका लागि आवेदन दिनुपदर्छ । यस अनुसार सर्वोत्तमको आइपीओ भर्न १८ हजार ४५ रुपैयाँ चाहिन्छ । आइपीओ भर्न धेरै पैसा चाहिले भएकाले पनि सेयर बिक्न नसकेको हो ।
पछिल्लो समय वित्तीय विवरण बलिया भएका कम्पनीको सेयर सर्वोत्तमकोभन्दा सस्तोमै पाइने अवस्था छ । त्यसो हुँदा पनि केही स्थानीयले सर्वोत्तमको सेयर किन्न आँट नगरेको देखिन्छ ।
पछिल्लो समय आइपीओ भनेपछि लगानीकर्ताले मरिहत्ते गर्ने गरेका छन् । मागभन्दा कयौं गुणा बढी आवेदन पर्दै आएको छ । तर, सर्वोत्तमको आइपीओ भने एक चौथाई मात्रै बिकेको छ । यसले लगानीकर्ता कम्पनीको सेयरप्रति आकर्षित हुन नसकेको देखिन्छ ।
आइपीओ निष्काशनका लागि गराइएको रेटिङमा इक्रा नेपालले कम्पनीलाई ‘इक्राएनपी इस्यूअर त्रिपल बी’ रेटिङ दिएको छ । यसले कम्पनीको समयमा वित्तीय दायित्व बहन गर्ने क्षमता मध्यम स्तरको रहेको जनाउँदछ ।
नबिकेको सेयर सर्वसाधरणलाई बेचिने
कम्पनीले यसअघि नबिकेको सेयर अब सर्वसाधरणलाई बेच्न भएको छ । पहिलो चरणमा नबिकेको कुल ६ लाख ८१ हजार ५३० कित्ता सेयर अब दोस्रो चरणमा सर्वसाधरणलाई बेच्ने भएको हो ।
कम्पनीले सर्वसाधरणलाई पनि १०० रुपैयाँ अंकित मूल्यमा २६०.९ रुपैयाँ प्रिमियम थप गरी प्रतिकित्ता ३६०.९ रुपैयाँदरले आइपीओ बेच्ने भएको हो ।
कम्पनीको उद्योग नवलपरासीको सुनवल नगरपालिका–११, जोडेनीमा रहेको छ । उद्योगले २०७१ फागुन १ गतेदेखि सिमेन्ट तथा क्लिंकर उत्पादन गर्दै आइरहेको छ । सो उद्योगको उत्पादन क्षमता प्रतिदिन ३ हजार टन क्लिंकर र ३ हजार टन सिमेन्ट रहेको छ।
