काठमाडौं । उपत्यका विकास प्राधिकरणले ४ वटै नयाँ सहर (स्मार्ट सिटी) को डीपीआर पुरा गरेको छ । प्राधिकरणले १ लाख रोपनीमा बन्ने इसान र १० हजार रोपनीमा बन्ने अरु ३ वटा गरी चार वटै नयाँ सडकको डीपीआर पुरा गरेको हो ।
नयाँ सहरका उक्त डीपीआर सञ्चालक समितिबाट पास गरिएको छ । उक्त नयाँ सहर निर्माणको डीपीआर सञ्चालक समितिले भौतिक विकास समितिमा पठाउन सिफारिस गरेको हो ।
सञ्चालक समितिले सो डीपीआर भौतिक विकास समितिमा पेस गर्ने तयारी गरिरहेको उपत्यका विकास प्राधिकरणका प्रवक्ता केशव न्यौपानेले जानकारी दिए ।
उनका अनुसार यो डीपीआर भौतिक समितिबाट पास भएपछि मन्त्रीपरिषदमा पेश हुनेछ । उक्त डीपीआर मन्त्रिपरिषदबाट पास भएपछि निर्माणका लागि ठेक्का प्रकृया सुरु गरिने छ ।
भक्तपुर सूर्यविनायकमा पर्ने १० हजार रोपनीको अर्को नयाँ सहर निर्माणका लागि भने धेरै खर्च नलाग्ने भएकाले छिटो निर्माण शुरु हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
‘भर्खर सञ्चालक समितिबाट भौतिक विकास समितिमा लान सिफारिस भएको छ । त्यहाँबाट पास भएर मन्त्रीपरिषदमा पुग्ने छ । मन्त्रीपरिषदबाट पास भएपछि मात्र निर्माणका लागि प्रकृया अघि बढाइने छ,’ न्यौपानेले चाणक्य पोष्टसँग भने ।
नयाँ सहर निर्माणका क्रममा ३० प्रतिशत जग्गा कटौती हुनेछ । जसमा सडक, पार्क इत्यादी बन्नेछन् । केही अतिरिक्त जग्गा बिक्री गरेर सहर निर्माणको लागि खर्च पनि जुटाइने न्यौपाने बताउँछन् ।
ल्याण्ड पुलिङमा लिएर जग्गाको विकास गरेर जग्गाधनीहरुलाई उपयोगका लागि फेरी फिर्ता दिइने छ । त्यसैले त्यसमा मुआब्जा दिइने छैन ।
नयाँ सहरमा न्यून्तम ६ मिटर सडकदेखि हाइवेमा ५० मिटर चौडाइका सडक बनाइने छन् । नयाँ सहरमा कलेज, दमकल स्ट्याड, हेल्थपोष्ट, पार्क, पुलिस स्टेशन, स्कुल, सहरी विकासका भौतिक पूर्वाधारहरु विकास गरिने छ ।
हालसम्म डीपीआर निर्माणका लागि १६ करोडको हाराहारीमा पैसा खर्च भइसकेको छ । नयाँ सहरको डीपीआर बनाउने क्रममा १ लाख रोपनीको इसान सहरको डीपीआरका लागि मात्र १० करोडको हाराहारीमा खर्च भएको छ । अन्य १० हजार रोपनीका नयाँ सहर निर्माणका लागि २÷२ करोड रुपैयाँ खर्च भएको छ ।
स्मार्ट सिटीमा लगानीको अवस्था
सिभिल इन्जिनियर सुरेन्द्र सिंह १ लाख रोपनीमा बन्ने इसान नाम गरेको नयाँ सहर बनाउनलाई ४ खर्ब लगानी आवश्यक पर्ने बताउँछन् । सो रकम सरकारले आफ्नो लगानीमा जुटाउन गाह्रो हुने उनी बताउँछन् । उनले नयाँ सहर निर्माणमा वैदेशिक लगानी जुटाउन सके चाँडै निर्माण गर्न सकिने बताए ।
भक्तपुर सूर्यविनायकमा पर्ने १० हजार रोपनीको अर्को नयाँ सहर निर्माणका लागि भने धेरै खर्च नलाग्ने भएकाले छिटो निर्माण शुरु हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
यसैगरी केही चिनीयाँ निर्माण कम्पनीहरुले उपत्यकामा बन्ने नयाँ सहरका लागि प्रस्ताव गरेको स्रोतले जनाएको छ । स्रोतका अनुसार सरकारले लगानीको वातावरण राम्रो बनाए उनीहरुले नयाँ सहर निर्माणमा लगानी गर्न इच्छा व्यक्त गरेका हुन् ।
