काठमाडौं । मंगलबार सार्वजनिक गरिएको एक रिर्पोटका अनुसार समान ज्याला वा तलबको लागि महिलाहरुले सन् २२७७ सम्म कुर्नुपर्ने भएको छ । परिर्वतनको अहिलेको गतिलाई आधार मान्दा आर्थिक संलग्नता र अवसरको दृष्टिकोणले महिला र पुरुषबीच विद्यमान खाडल पुरिन अझै २५७ वर्ष लाग्ने रिर्पोटले अनुमान गरेको हो । गत वर्ष यो अवधि २०२ वर्ष थियो, विश्व आर्थिक मञ्चको ‘ग्लोबल जेन्डर ग्याप रिर्पोट’का अनुसार ।
रिर्पोटले आर्थिक, राजनीतिक, शैक्षिक र स्वास्थ्यको क्षेत्रमा विद्यमान लैङ्गिक असमानताको मापन गरेर १ सय ५३ देशहरुलाई सोहि बमोजिम सूचीकृत गरेको छ । यी सबै ४ वटा सूचकहरुको आधारमा भने लैङगिक विभेदको अन्त्य हुन झण्डै १ सय वर्ष लाग्ने रिर्पोटले अनुमान गरेको छ ।
यो सूचीको आधारमा आइसल्याण्ड लगातार ११ वर्षसम्म अन्य देशहरुको तुलनामा लैङ्गिक विभेद सबैभन्दा कम भएको देश भएको छ । लैङगिक विभेद कम भएका अन्य देशहरुमा नर्वे, फिनल्याण्ड र स्विडेन र निकारागुवा रहेका छन् । लैङगिक विभेद एकदमै बढी भएको देश भने यमन रहेको छ ।
आर्थिक क्षेत्रमा लैङ्गिक विभेद बढ्नुमा महिलाहरुले गर्ने धेरै प्रकारका कामहरु स्वचालित मेसिनहरुले गर्न थालेपछि उनीहरुको आर्थिक संलग्नता कम हुनु, धेरै तलब र भत्ता हुने प्रविधिका क्षेत्रमा महिलाहरुको प्रवेश कम हुनु, महिलाहरुले पुरुषको तुलनामा ठ्याक्कै दुईगुणा समय हेरचाह र स्वंयसेवी कार्यहरुमा खर्च गर्ने लगायतका कारण रहेका छन् ।
अमेरिका सूचीको ५३ औं स्थानमा रहेको छ । रिर्पोटले अमेरिकामा मध्यम र उच्च तहको व्यवस्थापनको भूमिकामा महिलाहरुको राम्रो उपस्थिति रहको छ । तर, कार्यकारी तहमा भने महिलाहरुको उपस्थिति सन्तोषजनक नभएको रिर्पोटले जनाएको छ ।
अमेरिकी कम्पनीहरुको सञ्चालक समितिमा महिलाहरुको संख्या २१.७ प्रतिशत रहेको छ । शिक्षाको क्षेत्रमा अमेरिकाले राम्रो गरेको छ । सबै तहमा गरेर ९० प्रतिशत महिलाहरुले शैक्षिक संस्थामा भर्ना लिएका छन् भने उच्च तहमा पुरुषहरुको भन्दा महिलाहरुको संख्या धेरै छ ।
आर्थिक क्षेत्रमा बढेको लैङगिक विभेदका विभिन्न कारणहरु रिर्पोटले औंल्याएको छ । महिलाहरुले गर्ने धेरै प्रकारका कामहरु स्वचालित मेसिनहरुले गर्न थालेपछि उनीहरुको आर्थिक संलग्नता कम भएको रिर्पोेटले औंल्याएको छ । दोस्रो, धेरै तलब र भत्ता हुने प्रविधिका क्षेत्रमा महिलाहरु कम प्रवेश गर्ने गरेका कारण पनि आर्थिक विभेद बढेको रिर्पोटले जनाएको छ ।
साथै, महिलाहरुले पुरुषको तुलनामा ठ्याक्कै दुईगुणा समय हेरचाह र स्वंयसेवी कार्यहरुमा खर्च गर्ने गरेका छन् । पूँजीमा कम पहुँच भएका कारण पनि महिलाहरुमा उद्यमशीलताको विकास पुरुषको तुलनामा कम हुने गरेको रिर्पोटले जनाएको छ ।
शिक्षा र स्वास्थ्यमा भने लैङगिक विभेद कम भएको रिर्पोटले जनाएको छ । यी दुई क्षेत्रमा करिब ९५ प्रतिशत लैङ्गिक विभेद अन्त्य भइसकेको रिर्पोटले दाबी गरेको छ ।
चार वटा क्षेत्रमा सबैभन्दा बढी लैङ्गिक विभेद राजनीतिको क्षेत्रमा भएको रिर्पोटले जनाएको छ । गत वर्षको तुलनामा यसमा थारै सुधार भएको छ । राजनीतिक क्षेत्रको विभेदको खाडल जम्मा २४.७ प्रतिशतमात्र पुरिएको छ । यो वर्ष महिलाहरुले विश्वव्यापी रुपमा प्रतिनिधि सभामा २५.२ प्रतिशत हिस्सा ओगटे भने २१.२ प्रतिशत मन्त्री पदमा पुगेका छन् ।
