काठमाडौं । धरहरा ठडिए पनि तोकिएकै समयमा निर्माण सम्पन्न हुने सम्भावना कम हुँदै गएको छ । धरहराको २२ तलाकै ढलान सम्पन्न भए पनि अन्य कामहरु बाँकी रहँदा निर्धारित समयमा सम्पन्न नहुने सम्भावना बढ्दै गएको हो ।
पछिल्लो पटक थपिएको म्याद अनुसार आगामी असार मसान्तसम्म निर्माण सम्पन्न गर्नुपर्ने हुन्छ । तर, अब ४ महिनाभित्र ४१ प्रतिशत काम पूरा सम्पन्न हुन नसक्ने जनाइएको छ ।
सम्झौता अनुसार २०७७ कात्तिक मसान्तसम्ममा निर्माण सम्पन्न गर्नुपर्ने थियो । तर कोरोना, कामदार अभाव लगायत कारणले निर्माण सम्पन्न हुन नसकेपछि आगामी असार १७ गतेसम्म म्याद थपिएको छ । अझै ४१ प्रतिशत काम बाँकी रहेकाले थपिएको मितिमा पनि काम सम्पन्न हुने सम्भावना अत्यन्तै कम छ ।
धरहराको मुख्य संरचना ठडिए पनि प्लास्टर, फिनसिङ, ट्रिपल बेसमेन्ट, साइट पार्किङलगायतका धेरै काम गर्न बाँकी रहेको धरहरा प्रोजेक्ट म्यानेजर स्याम श्रेष्ठले बताए । धरहरा निर्माण भइसके पनि धरहरा वरिपरी निर्माण गर्न बाँकी रहेको सौन्दर्यकरण तथा मण्डला पोण्ड, वाटर फाउनटेन लगायतका सामग्री निर्माण गर्न बाँकी रहेको उनले बताए ।
‘अझै धरहरामा धेरै काम बाँकी छ, बीचमा कोभिडले धेरै काम रोक्यो, अहिले धरहरा त ठडिसक्यो तर, धरहरामै धेरै काम बाँकी रहेको छ, त्यसको बाहिरका पनि धेरै संरचना बनाउ बाँकी छ,’ प्रोजेक्ट म्यानेजर श्रेष्ठले चाणक्य पोष्टसँग भने ।
धरहरा डिजाइन बेस भएकाले यसमा समय अनुसार डिजाइन परिवर्तन गरिख्नु पर्दा पनि अझै समय थप गर्नु पर्ने भएको हो । यसअघि आर्थिक वर्ष २०७७/७८ असार १७ गतेसम्मका लागि समय म्याद थप भए पनि त्यो समयमा सम्पन्न हुन नसक्ने उनले बताए । साथै कोभिडका कारण अन्य कामहरुमा ढिलाइ भएको उनले बताए ।
उनका अनुसार ढलानको काम पूरा भए पनि प्लाष्टरका कामहरु हुने क्रममा रहेका छन् । अन्डर ग्राउण्डमा पार्किङका बनाउने काम भइरहेको छ । यस अघि धरहराको पुनर्निर्माण २०७७ साल कात्तिक मसान्तसम्ममा सक्ने लक्ष्य राखेको थियो । तर, कोभिड १९ का कारण र विभिन्न विवादका कारण धरहरा निर्माणले गति लिन सकेन । जस कारण धरहरा पुनर्निर्माण पूरा गर्नका लागि २०७८ असार १७ गतेसम्मका लागि म्याद थपिएको थियो । भ्याटसहित कुल ३ अर्ब ४५ करोडमा निर्माण सम्पन्न गर्नेगरी रमन कन्स्ट्रक्सनले निर्माणको जिम्मा लिएको थियो ।
२२ तल्ले धरहरामा ३ तला अन्डरग्राउण्डमा पार्किङ बन्दै छ । चढ्न झर्नका लागि ‘लिफ्ट’ राखिएको छ । धरहरा निर्माणका क्रममा लिफ्टको काम पनि बाँकी नै रहेको छ ।
हालसम्म १ अर्ब २५ करोड रुपैयाँ खर्च
हालसम्म धरहरा निर्माणका क्रममा १ अर्ब २५ करोड रुपैयाँ खर्च भइसकेको छ । अझै केही रकम भुक्तानी गर्न बाँकी रहेको छ । उनले भुक्तानी हुन बाँकी बिलको रकम तिरेपछि डेढ अर्ब रुपैयाँ खर्च हुने बताए । उनले धरहरा निर्माणका लागि १८ महिना थप माग गरिएको बताए । सो समय अवधिमा भने बाँकी रहेका कामहरु सम्पन्न गरिने प्रोजेक्ट म्यानेजर श्रेष्ठको दाबी छ ।
दुई वर्षभित्र निर्माण सम्पन्न गर्ने लक्ष्यसहित प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले २०७५ पुस १२ गते धरहरा पुनर्निर्माण शिलान्यास गरेका थिए । साविकको धरहरा रहेको स्थान सुन्धारामा करिब ४२ रोपनी क्षेत्रफलमा अहिले धरहरा निर्माण भइरहेको छ । धरहरा पहिलाकै झै चुनढुङ्गाबाट मौलिक संरचनामा नभइ आधुनिक शैलीमा निर्माण हुन लागेको हो । धरहरा बाहिर हेर्दा जुद्ध शमशेरले बनाएको जस्तो देखिए पनि पहिलेको भन्दा निकै भिन्न र आधुनिक हुनेछ ।
पुनर्निर्माण प्राधिकरणले १२ वैशाखमा भत्किएको धरहराको ठुटोलाई सिसाले छोपेर म्युजिएमको रूपमा प्रयोग गर्नेगरी संचालनमा ल्याउने जनाएको छ । हाल बन्दै गरेको धरहरा पहिलाको भन्दा १० मिटर पर रहेको छ ।
भूकम्पपछिका चार वर्ष विवादमै रहेको धरहरा प्रधानमन्त्री ओलीले ‘मै बनाउँ छु, मेरो धरहरा’ भन्ने नारा अभियान समेत चलाएका थिए । अभियानको गति त्यति प्रभावकारी हुन नसकेपछि पुनर्निर्माण प्राविधिकरणलाई जिम्मा दिएको थियो ।
पुनर्निर्माण प्राविधिकरणले जिम्मा पाएपछि निर्माण तीव्रताका साथ अघि बढेको छ । वि.सं.१८८२ मा तत्कालीन प्रधानमन्त्री भीमसेन थापाले महारानी त्रिपूरा सुन्दरीदेवीको सम्झना स्वरुप बनाएको उक्त धरहरा त्यसको १०८ वर्षपछि वि.स. १९९० को भूकम्पले भत्किएको थियो । पुनः तत्कालीन प्रधानमन्त्री जुद्ध शमशेरले भूकम्पले ढलेको दुई वर्षमै मौलिक स्वरूपमा धरहराको पुनर्निर्माण गराएका थिए ।
